Bir ayı aşkın süredir Ortadoğu’da devam eden savaş, birçok sektörde olduğu gibi fıstık sektörünü de olumsuz etkiledi. Zaten durgun olan piyasalarda hareketlilik daha da azalırken, ihracatta ciddi bir gerileme yaşandı.
Antep fıstığı fiyatı iç piyasa göre düşük dünya piyasasına göre yüksek
Ortadoğu’daki savaşın ihracata olumsuz yansıdığını belirten Gaziantep Fıstıkçılar Odası Başkanı Mesut Kaya, sektörde yaşanan durgunluğa dikkat çekti. Gelir ve gider arasındaki makasın giderek açıldığını ifade eden Kaya, fıstık fiyatlarının iç piyasaya göre düşük dünya piyasasına göre yüksek olmasının da uluslararası pazarda rekabeti zorlaştırdığını dile getirdi.
Savaş nedeniyle ihracatta düşüş yaşanıyor
Ortadoğu’nun adeta bir savaş coğrafyasına dönüştüğünü söyleyen Kaya, “ABD, İsrail ve İran arasındaki gerilim birçok sektörü etkilediği gibi bizim sektörümüzü de olumsuz etkiledi. Savaş nedeniyle ihracatta düşüş yaşanıyor. Ayrıca fıstık, özel tüketim ürünü olduğu için insanlar temel gıda maddelerine yöneliyor. Bu da fıstık tüketiminin geri planda kalmasına neden oluyor. Sebze ve meyvenin bollaşmasıyla birlikte satışların daha da düşmesini bekliyoruz” dedi.
Piyasalarda belirgin bir durağanlık yaşanır
Piyasada belirgin bir durağanlık yaşandığını ifade eden Kaya, fiyatlarda önemli bir değişim olmadığını belirterek şu bilgileri paylaştı; “Kırmızı kabuklu fıstığın kilogramı 600-650 TL, tuzlu fıstık 1000-1100 TL, iç fıstık 1500-2000 TL, kavlak fıstık ise 700-800 TL arasında satılıyor.”
Önümüzdeki yıl rekoltenin artmasını bekliyoruz
Yeni sezona ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Kaya, normal şartlarda bu yılın “var yılı” olduğunu ancak geçen yıl yaşanan kuraklık nedeniyle beklentilerin düştüğünü söyledi. “Ağaçlarımızın ‘karagöz’ dediğimiz gözleri açmadı. Bu nedenle rekolte beklentimiz yüzde 80’den yüzde 40 seviyelerine geriledi. Ancak bu yıl yağışlar oldukça iyi geçti, kar yağışı da bol oldu. Bu nedenle önümüzdeki yıl rekoltenin artmasını bekliyoruz” ifadelerini kullandı.
İran ve ABD’de tarımsal girdi maliyetleri bize göre daha düşük
Antep fıstığının artık sanayi ürünü haline geldiğini belirten Kaya, ürünün birçok sektörde kullanıldığını söyledi. Türk fıstığının lezzet ve aromasıyla öne çıktığını vurgulayan Kaya, fiyatların dünya piyasalarına göre yüksek olduğunu belirtti. İran ve ABD’de tarımsal girdi maliyetleri bize göre daha düşük. Bu da fiyatlara yansıyor ve uluslararası rekabette elimizi zayıflatıyor” dedi.
Gelir gideri karşılamakta zorlanan esnafımız zor günler geçiriyor
Esnafın ayakta kalabilmek için büyük çaba gösterdiğini vurgulayan Gaziantep Fıstıkçılar Odası Başkanı Mesut Kaya, artan maliyetlere dikkat çekerek sözlerini şöyle tamamladı: “Dükkan kiraları, akaryakıt zamları, enerji giderleri ve işçilik maliyetleri ciddi şekilde arttı. Buna karşın satışlarımız yüzde 50’nin üzerinde düştü. Gelir gideri karşılamakta zorlanan esnafımız zor günler geçiriyor.’’
